موضوع: همه چیز در مورد آکواریم های گیاهی یا پلنت

گیاهان در آکواریوم وظایف مهمی را بر عهده دارند. زیبائی که با کاشت گیاهان در آکواریوم و قرار گرفتن طیف های مختلف رنگ سبز در کنار یکدیگر که در داخل آکواریوم به وجود می آید،تنها بخش کوچکی از خواص وجود گیاه طبیعی در آکواریوم آب شیرین است. کاهش استرس ماهیان – مخفی شدن ماهیان ضعیف تر در میان گیاهان و تا حدی تصفیه آب بوسیله عمل فتوسنتز گیاهان از جمله مهم ترین خواص وجود گیاهان طبیعی در آکواریوم آب شیرین است.

گیاهان آکواریومی آب شیرین از لحاظ دسته بندی در شاخه های متعددی قرار می گیرند، این گیاهان را می توان از لحاظ ساختار فیزیکی (گیاهان بدون ریشه، ریشه دار، پیاز)، زیست شناسی گیاهان شناور در آب مانند: ریکسیا riccia fluitans ،سنبل آبی eichhorina crassipes، کلم آبی ceratopteris thalictroides، آزولا کارولینا azolla caroliana- گیاهان با ریشه داخل خاک یا بستر آکواریوم، مانند: اچیندروس echinodorus amazonicus، پشت قرمز ludwigia repens، شویدیcabomba caroliniana ) ، میزان مقاومت در شرایط مختلف و دماهای مختلف آب، نحوه تکثیر گیاهان، نحوه تغذیه و ... تقسیم بندی کرد. تنوع گیاهان مناسب آبزی بی شمار بوده و انتخاب برای نگهداری این نوع گیاهان تا حدی سخت و احتیاج به دانش کافی در مورد ساختار این نوع گیاهان و هم زیستی آنها با یکدیگروسایرماهیان را دارد.


نکاتی که باید قبل از کاشت گیاهان در آکواریوم، پلنت (planted aquarium) مورد توجه قرارگیرد در زیربه اختصار بیان می شود:

- طی شدن چرخه نیتروژن یا سیکل ازت قبل از کاشت هر گونه گیاه که این کار از طریق غذا دهی به ماهیان داخل آکواریوم یا به کاربردن محلول ها یا قرص های تولید کننده باکتری صوت می گیرد که این چرخه در طی 3 تا 5 روز طی می شود ، بعد از آن آکواریوم توانایی پذیرش گیاه را پیدا می کند.

- تست آب برای عناصر PH-GH-CO2-O2-NH4,NH3-NO2 برای اطمینان از میزان بودن این عناصر در آب آکواریوم.

- اطمینان از غنی بودن خاک بستر آکواریوم برای کاشت گیاه

- ضدعفونی گیاهان قبل از کاشت بوسیله محلول آب نمک یا محلول های مخصوص این کار (این عمل صرفاً برای از بین بردن تخم ها و لاروهای جانوران مضر و از بین بردن آلودگی های باکتریای صورت می گیرد).
- کاشت تعداد محدودی گیاه در ابتدا و برای شروع، همچنین اضافه تدریجی گیاهان در طی 3 تا 4 روز یکبار

- تهیه نور مناسب برای گیاهان و نور دهی گیاهان به شکل درست به مدت 12 ساعت برای عمل فتوسنتز و دانستن این نکته که هر گیاه چه مقدار نور برای این عمل نیاز دارد.

- کود دهی مناسب و منظم، پس از کاشت گیاه به وسیله کودهای مخصوص آکواریوم که به صورت محلول یا قرص موجود است.

- تاًمین دی اکسید کربن(CO2) کافی برای عمل فتوسنتز گیاهان، به صورت اصولی و منظم.

برای کاشت گیاه در آکواریوم و دانستن این مسئله که چه مقدار گیاه در آکواریوم مناسب است می توان از فرمول زیر برای این منظور استفاده کرد.

تعداد گیاهان مورد نیاز ₌ 50 / عمق آکواریوم (به سانتی متر) * طول آکواریوم (به سانتی متر)

به عنوان مثال برای آکواریومی به طول 100 سانتی متر و عمق 40 سانتی متر این مقدار گیاه را می توان کاشت.

اهمیت گیاهان در آکواریم ابشیرین
گیاهان، اولین چرخه تولید مواد غذایی هستند. آنان با جذب نور و گاز کربنیک از محیط، عمل فتوسنتز انجام می دهند. نتیجه این فرایند، تولید اکسیژن است.
این قاعده در مورد گیاهان آبزی نیز صادق است. گیاهان آبزی با جذب نور – اگرچه آن نور مصنوعی باشد – و گرفتن گاز کربنیک از محیط آب، تولید اکسیژن می نمایند. این فرایند نقش بسیار حیاتی در تامین اکسیژن آب جهت تنفس ماهیها و در کل، آبزیان دارد . به علاوه، وجود پوشش گیاهی به عنوان سایه بان، پناهگاه، مخفیگاه و زایشگاه طبیعی در مخازن آکواریوم پر اهمیت است.

کف پوش مناسب:

برای نگهداری گیاهان داشتن کف پوش مناسب از اساسی ترین نیاز
هاست.سنگ ها باید حدود ۲-۳ میلیمتر باشند .کلسیم آنها باید بسیار اندک
باشد.نباید زبر و نوک تیز باشند.زیرا در این صورت گیاه شما قادر به ریشه
دواندن نیست و براحتی صدمه دیده و موجب مرگ گیاه می شود.یکی از بهترین پوشش
ها که امروزه در اکثر مغازه های آکواریوم یافت می شود سنگریزه های ساحل است
زیرا که فاقد مواد مضر بوده و نیز بسیار صیقل خورده و مناسب است. گیاهان در
این نوع شن به راحتی می توانند ریشه دار شوند همچنین این بستر موجب می شود تا
با رشد ریشه ها در کف استقامت و ماندگاری آنها در کف آکواریوم افزوده
شود.استفاده ۱۰۰% از شن نیز توصیه نمی شود.زیرا شن ها می توانند به تکه ای
سخت و محکم تبدیل شوند که مانع رشد ریشه ها می شود.همچنین از خاک به دلیل
داشتن برخی مواد مضر بپرهیزید.همچنین برای کاشت گیاهان می توانید از گلدانهای
سفالی یا پلاستیکی استفاده کنید.البته منظور گلدان صرف نیست بلکه می توانید
از ظرف ماست ،لیوان یکبار مصرف و دیگر ظروف استفاده کنید. در اینصورت یکی از
مسایل مهم در کاشتن گیاهان آکواریومی که در آمدن آنها پس از کاشت است برطرف
خواهد شد.برای این منظور سطلی را از آب پر کنید و در داخل این سطل اقدام به
کاشتن گیاهان نمایید.سپس ظروف را به آکواریوم منتقل کنید.ریشه ی گیاه را در
هنگام کاشتن به خوبی پهن کنید و از آسیب وارد کردن به آن دوری کنید.در هنگام
کاشت و یا در هر زمانی برگ های خراب، سوراخ و یا صدمه دیده را جدا کنید زیرا
انرژی که صرف بازیابی این برگ خواهد شد می تواند برای تولید برگ های تازه و
سرحال به کار رود ..

نور:

از دیگر سوالاتی که ممکن است در ذهن اکثر افراد مطرح شوداین است
که آیا نور آکواریوم من به اندازه ی کافی است؟باید توجه داشته باشید که
استانداردی که برای همه ی آکواریوم ها و تمام گیاهان صدق کند وجود ندارد بلکه
میزان نور با توجه به موقعیت آکواریوم و گیاهان درون آن تعیین می
. شود.ولی به یاد داشته باشید که نور زیاد همیشه رشد زیاد را به دنبال ندارد
یعنی شما نمی توانید با داشتن اندکی ماهی نور آکواریوم را زیاد کرده و انتظار رشد گیاهان را داشته باشید(وبرعکس). بلکه باید همواره تعادلی میان نور و گازکربنیک آکواریوم برقرار باشد.
پس همیشه سعی کنید این تعادل را حفظ
کنید.استانداردی که برای اکثر آکواریوم ها به طور نسبی صادق است 1.5-2
وات(Watt) برای هر 4 لیتر(1gallon=3.7853) می باشد.البته در مورد رنگ نور سعی
کنید رنگ های مختلف(طیف های مختلف) را امتحان کرده و بهترین را انتخاب کنید.و
اصلا نگران گیاهان نباشید زیرا گیاه می تواند ظرف چند روز دوباره به حالت
قبلی باز گردد. یکی از بهترین نورهایی که می تواند مورد استواده قرار گیرد
ترکیبی از 2 لامپ فلورسنت و لامپ هالوژن است .

گیاهان آکواریوم در کل به سه دسته تقسیم میشن :

- گیاهان رو آبی .- گیاهان میان آبی .- گیاهان زیر آبی

. -گیاهان رو آبی :

که در سطح آب شناور هستن , قابل کاشتن نیستن و روی سطح آب رشد میکنن و نیاز به نور شدید دارن و از ذرات معلق در آب تغذیه میکنن . این گیاهان مناسب برای تولید مثل ماهی های زنده زا هستن و بچه ماهی ها در لای برگها و ریشه های نازک و کوچک اونها مخفی میشن و محیط مناسبی برای زایمان ماهی های بالغ فراهم میکنن و از طرفی هم سطح آب رو تمیز و پاک نگه میدارن به علت قرار گرفتن در سطح و جذب مواد آلی سطح آب . این گیاهان در واقع به نوعی انگل و مزاحم هم به حساب میان چون در مدت کوتاهی تمام سطح آب رو میپوشونن و مانع از رسیدن نور و اکسیژن به عمق آب و گیاهان دیگه میشن نمونه این گیاهان انگل Azolla هست که در تصویر مشاده میکنید . بهتره هر چند وقت مقداری از این گیاهان رو دور بریزید و یا از ماهی های گیاهخواری مثل سیلور دالر و یا گورامی ها هم جزو ماهیهاتون داشته باشید تا این نوع گیاهان رو کنترل کنن . در ایران تنها یک نوع از این گیاهان فروخته میشه به اسم " کرفسی " یا Wisteria که گیاهی بسیار زیبا با رشدی فوق العاده ست . کافیه یک بوته کوچک از اونو روی آب آکواریوم بندازین تا در مدت خیلی کوتاهی تمام سطح آب رو بیپوشونه و زیبایی خاصی به آکواریوم بده . یکی از گیاهان دیگه که بیشتر مخصوص برکه ها ست گیاه نیلوفره که اون هم زیبایی خاصی داره و میشه در حوض هایی که ماهی طلایی نگهداری میکنن اونو پرورش داد . -گیاهانی که در لایه های میانی آب قراردارن:

گیاهانی هستن که ریشه اونها چندان عمیق نیست و بیشتر در لایه های میانی آب معلق هستن و تا سطح آب رشد میکنن . نیاز به مواد آلی مغذی برای تغذیه ندارن و این مواد رو توسط ریشه هاشون از خود آب دریافت میکنن و نیاز به بستر مناسب ندارناین گیاه در ایران هم فروخته میشه و بصورت ساقه ای تُرد با برگهای ریز و فر خورده و زیباست . خیلی سریع رشد میکنه و تکثیر میشه و کافیه وقتی دراز شد اونو قطع کنیم و دوباره بکاریم . این گیاه باعث شفاف شدن سریع آب آکواریوم میشه و ذرات معلق در آب رو به سرعت جذب میکنه . در شرایط مناسب از گیاه ریشه های درازی تا سطح آکواریوم رشد میکنه و اونو زیباتر میکنه و در فصل تابستان هم گل میده . گیاهانی که ریشه اونها در خاک یا ماسه وبستر آکواریوم قرار داره :

جزو زیبا ترین و با دوام ترین گیاهان آکواریوم هستن . متاسفانه در ایران گیاهان آکواریومی تنوع چندانی ندارن و به چند نوع خاص محدود شدن . در ایران فقط چند نوع با دوام از این گیاهان فروخته میشه . این گیاهان مثل گیاهان آپارتمانی دارای ریشه هستن و رشد خوبی دارن و زیبایی فوق العادی ای به محیط ماهی ها میبخشن . از مواد آلی موجود در بستر آکواریوم بعنوان کود و خاک تغذیه و استفاده میکنن و با جذب این مواد باعث زلال شدن آب و بهینه سازی محیط آکواریوم میشن .